Met de feestdagen voor de deur begint voor velen de jaarlijkse zoektocht naar een mooie champagne om op het nieuwe jaar proosten. Deze gelegenheidsdrank heeft nog steeds het aura van James Bond, glamour, luxe en exclusiviteit. Jaap Leertouwer en zijn champagnevrienden denken daar heel anders over. Champagne is lekker, is helemaal niet glamour, mag veel vaker gedronken worden en is altijd een feestje.
Jaap, Jan, Jurgen en Ron hebben het goed bekeken. Elk jaar rijden ze rond november naar de champagnestreek en kopen daar bij kleine champagnehuizen hele goede en heel betaalbare champagnes. Vrienden en bekenden varen daar wel bij en bestellen hun eindejaarsvoorraad graag bij deze kenners.
De mannen hebben een champagneproeverij georganiseerd op Fort 1881 in Hoek van Holland. Jurgen Beumer is daar de nieuwe huurder en heeft grote plannen met het museum-fort en toekomstige proeverijen. Vandaag komen er tientallen champagnevrienden om te proeven en hun eerder bestelde flessen bubbels mee te nemen. ‘Ze kunnen die dozen ook gewoon ophalen, maar met een proeverij heb je weer een feestje.’
Dit jaar is het de tweede proeverij, maar jullie doen dit al veel langer. Hoe zijn jullie begonnen?
Jan van den Akker: ‘We zijn in 2001 begonnen, Jaap en ik. We waren een weekje in Frankrijk in een huisje in de buurt van de champagnestreek. Toen dachten we, laten we daar eens voor de gein een paar dagen naartoe gaan, champagne kopen en kijken of vrienden ook willen bestellen. Dat werd eigenlijk meteen een succes. Je doet er twee eurootjes op en je brandstof is betaald. En je hebt een leuk weekend. Jurgen en Rob zijn een paar jaar later meegegaan, eerst als sjouwers, maar ze zijn nu al jaren volwaardige teamleden. We hebben inmiddels echt heel wat champagnehuizen ontdekt.’
Het fort is een opvallende locatie. Is dit de eerste keer?
Jurgen: ‘Met het fort ben ik vorig jaar begonnen. Er zit hier 7.000 vierkante meter aan extra ruimte onder de grond, 107 kamers, drie kilometer gangenstelsel, en er zit een ouwe bakkerij in. Die kelders (oude gevangenissen) zijn een ideale plek om champagne op te slaan. Naast de museumfunctie van het fort, met een nieuw restaurant, kan dat goede exposure zijn voor hele mooie champagnes en wijnen. Als het museum dicht is ga je 's avonds verder met de champagne in het restaurant.’
Wat maakt het voor jullie elke keer bijzonder?
Jaap: “Wij zijn altijd op zoek naar kleine champagnehuizen. Kijk, bij die grote jongens is het streven eigenlijk om elk jaar dezelfde kwaliteit met dezelfde gemiddelde smaak te leveren. Voor die kleine boeren geldt dat de kwaliteit van hun champagne veel afhankelijker is van de oogst van dat jaar. En dat maakt het heel leuk om bij die kleine boeren langs te gaan, waar dan plotseling een hele lekkere rosé of brut wordt gemaakt, omdat het een heel goede oogst was. Dus zo hebben we in het begin heel veel ontdekt.’
Jan: ‘Ja, we zijn altijd weer op zoek naar wat nieuws, net zoals deze Lahaye, want ja, dat is toch echt een ontdekking. Ik heb heel wat champagnes geproefd, maar dit heeft toch wel hele hoge kwaliteit.’
Jurgen: ‘We zijn sinds vorig jaar importeur voor Nederland van een boer die biologische champagne maakt. R.C. Lemaire is een leuk klein wijnhuis, een echt familiebedrijf. Het leuke is dat iedereen wel Moët kent enzo. Dat is een bepaalde standaard. Maar als je dit proeft, dan gaat dat daar ver overheen. En het is veel voordeliger. Die kleine boeren doen niet zo aan merchandising en marketing. Die gaan echt puur voor de kwaliteit en de smaak van hun champagne. En die halen wij hier binnen.’
En proeven moet je leren?
Jaap: ‘Champagne moet je leren drinken en dat is heel moeilijk omdat het eigenlijk dure wijn is. De meeste mensen drinken het alleen maar als er een feest is of met oud en nieuw. En dan proef je helemaal niet goed wat je drinkt.
Bij een boer drie verschillende champagnes naast elkaar proeven, was voor mij echt een ontdekking. Dan ga je een soort smaak ontwikkelen van wat jij lekker vindt. Ook het tijdstip waarop je het drinkt is daarbij van invloed. 's Ochtends vroeg smaakt het anders dan wanneer je 's avonds een feest hebt. Je moet zorgen dat je smaak nog een beetje onverpest is. En als je dat doet, proef je de meest waanzinnige dingen in champagne.
Alleen, normaal thuis, doet niemand dat. Je maakt niet drie flessen champagne open om ze te vergelijken. Daar is het gewoon te duur voor. En daarom zijn de proeverijen zo leuk. Wij doen dat namelijk wel, en dan kun je dus echt leren proeven.’
Je moet dus eigenlijk veel vaker champagne drinken?
Jurgen: ‘Het zou eigenlijk in elk restaurant standaard als aperitief geserveerd moeten worden. Dat gaan we hier ook doen.’
Jaap: ‘Maar het is ook de kunst het champagnemoment te creëren. Daar zijn wij inmiddels ook in geschoold. Het kan elk moment van de dag zijn. Als je zoon een rekentoets heeft gehaald, mag dat best een reden zijn om een fles champagne open te trekken.’
Deze champagnes werden geproefd:
Benoit Lahaye
- Brut nature (zonder toegevoegde suikers)
- Brut
- Rosé de Macération
R.C. Lemaire
- Brut Trianon
- Rosé de Saignée
- Cuvée Select Réserve (blanc de noir)
Het restaurant van Fort 1881 opent in mei 2015. Meer informatie.