Ondertussen in Kopenhagen: nordic mad en smørrebrød

De Deense keuken maakt deel uit van een groter geheel: de New Nordic Cuisine. Puur, eenvoudig en vers zijn sleutelwoorden en dat het werkt, bewijst Noma dat vier keer het beste restaurant ter wereld werd en met twee Michelinsterren mag prijken. Kijk niet raar op als je een rijtje mieren aantreft op je bord.

Doe eens een weekendje Kopenhagen. In om en nabij een uur vlieg je er vanaf Schiphol naartoe. Eenmaal geland ben je met de metro in vijftien minuutjes in een van de hipste hoofdsteden van Europa. Alles ademt hier fashion, architectuur en design. De modieus geklede, sportieve Denen, op die ene uitzondering na die de regel bevestigt, zijn heel bewust bezig met hun uiterlijk en gezondheid. Ze stralen aan alle kanten welzijn uit. Dit vertaalt zich in prachtige spullen en heerlijk eten. Want dat kun je in het land van Lego en sprookjes heel goed: lekker eten.

Ingrediënten rechtstreeks uit de natuur

Hoewel je in eerste instantie misschien aan aardappels, bier en roggebrood zult denken, blijkt de Deense keuken deel uit te maken van een groter geheel, de New Nordic Cuisine. Ministers van de Noord-Europese regeringen vonden dat het maar eens afgelopen moest zijn met al dat perfect ogende maar smaakloze eten en dat het tijd werd om gebruik te maken van alles wat de Scandinavische natuur te bieden heeft. Hun filosofie stut op de pijlers van 'purity, simplicity and freshness'. Voormannen van dit manifest Claus Meyer en René Redzepi nemen in hun Nordic Food Lab de Deense traditionele keuken onder de loep en zoeken naar manieren om deze weer terug te brengen naar hun authenticiteit. Hun inspiratie halen ze uit rauwe elementen uit hun regio, zoals wilde bessen, kruidige planten en oesters uit de Baltische Zee.

Samen staan ze aan de wieg van een van de meest spraakmakende restaurants ter wereld: Noma, weinig origineel afgeleid van nordisk mad (mad = food), dat twee Michelinsterren heeft en vier keer is uitgeroepen tot het beste restaurant van de wereld. Hier kun je terecht voor een smaakervaring die zijn gelijke niet kent. Voor een bedrag waarvoor je wel twee keer heen en weer naar Kopenhagen kunt vliegen krijg je een 20-gangenmenu, eventueel met bij te boeken wijnarrangement. Alle gerechtjes zijn kunstwerken op zich en worden bereid met enkel ingrediënten uit de Scandinavische natuur. Kijk niet raar op als je een rijtje mieren aantreft op je bord.

Food & design hand in hand

Die hang naar natuurlijk producten zie je ook terug in Scandinavisch design. Veel hout, vilt en andere natuurproducten. Veel back to basic en strakke ontwerpen, zoals ook de inrichting van Noma. Neem eens een kijkje in het koninklijke warenhuis Illums Bolighus en je begrijpt wat ik bedoel. Een plek waar food en design samenkomen is ook het restaurant Höst. Hier is het interieur gestyled door architecten van het Deense bureau Norm Architects. Alles in 'nordic style'. Zelfs de borden, bekers en bestek zijn door hen ontworpen.??Op zaterdagavond een tafeltje vinden is niet makkelijk in Kopenhagen en reserveren is vaak gewenst. Grotere kans van slagen heb je op het Gråbrødretorv, een sprookjesachtig, toeristisch plein omrand met restaurantjes. Veel tentjes zijn echter klein en klus met weinig tafeltjes en gedimde lichten. Het ruimtegebrek dat voor ons met een kinderwagen voor moeilijkheden zorgt, blijkt voor de Deen geen issue. Die laten de wagen rustig buiten staan. Met kind en al. Hoe moeilijk ik dat ook kon geloven, ik heb het met eigen ogen gezien.

Do as the Danish do?

Ook in Kopenhagen hebben ze een markthal, de Torvehallerne. Niet zo'n mooie als wij hebben, maar wel een waar in alles wordt voorzien: goede koffie, versgebakken brood en versgevangen vis, stevige likeurtjes en zoete chocolade. En niet te vergeten: smørrebrød. Want wie Denemarken zegt, zegt smørrebrød. Door de jaren heen hebben veel eetgelegenheden het met boter besmeren van roggebrood verheven tot een ware kunst. Er zijn verschillende toppings denkbaar en er is voor ieder wat wils: vlees, vis, vegetarisch. Wij strijken neer in Café Gavlen in Nørrebro, een multiculti wijk waar eerst vooral immigranten woonden, maar die nu helemaal upcoming is. Binnen is het klein en knus. Ik krijg het verzoek of ik de kinderwagen buiten kan laten staan. Do as the Danish do? Toch maar niet. We hebben best wel trek gekregen van onze toeristische wandeling, dus we nemen twee smørrebrødjes de man, omdat die vaak nogal klein uitvallen. En een Deens biertje erbij. Ik neem er een met rosbief en gefrituurde uienringen en een vegetarische met avocado en courgette. Voedzaam en gezond. Bovendien de meest Deense lunch die er te krijgen is en die strikt genomen na 15.00 uur niet meer wordt geserveerd. Andere plekken die de moeite waard zijn voor een smørrebrød-bezoekje zijn: Almanak en Pilekælderen.

Picknicken tussen de graven

In Nørrebro vind je ook de Assistens Kirkegård, waar de Kopenhagenaars bij mooi weer komen picknicken. Een prachtige plek vol groen, dus ideaal voor een middagje in de buitenlucht, ware het niet dat het de begraafplaats is waar Hans Christiaan Andersen begraven ligt.
Toch een beetje vreemde jongens die Denen.
Andere (te) gekke hotspots zijn het Paludan Bogcafé, waar je tussen de boeken zit en The Laundromat Cafe, waar je meteen een wasje kunt draaien. Kortom: genoeg te beleven. En zit je in de buurt van een metrostation, dan kun je ook volop aan het nachtleven deelnemen. De bestuurderloze metro rijdt namelijk de hele nacht.

Op de foto boven: Café Gavlen. Hieronder: smørrebrød met bier.