Een glas whisky sour veranderde zijn leven. Franko Miloslavić was achttien toen een Schotse collega hem voor het eerst liet proeven hoe een klassieke cocktail meer kon zijn dan een mix van ingrediënten. "Hij legde niet alleen uit hoe je de cocktail maakte, maar ook de geschiedenis erachter. En er zat ineens eiwit in mijn drankje. Toen dacht ik: wow, hier zit een hele wereld achter."
Jaren later staat diezelfde nieuwsgierigheid centraal in alles wat hij doet. Inmiddels woont de geboren Kroaat in Rotterdam, werd hij uitgeroepen tot World Class Bartender of the Year Nederland 2026 en vertegenwoordigt hij Nederland later dit jaar tijdens de wereldfinale in Schotland. Toch spreekt hij opvallend weinig over winnen. Liever heeft hij het over mensen, verhalen en gastvrijheid.
Van een lokaal café in Kroatië naar Rotterdam
De horeca ontdekte Franko al vroeg. Op zijn veertiende werkte hij in een lokaal café als weekend- en vakantiekracht. Studeren trok hem minder. Het sociale aspect van de horeca juist des te meer. "Toen ik achttien, negentien was, ontmoette ik een paar mensen die me kennis lieten maken met de cocktailwereld. Vanaf dat moment wist ik: dit wil ik leren."
Na jaren in de Kroatische horeca besloot hij dat het tijd was voor een nieuwe omgeving. Waarom precies Rotterdam? Daar heeft hij nog altijd geen uitgebreid antwoord op."Het was eigenlijk een heel intuïtieve beslissing. Ik kende de stad nauwelijks en kende er bijna niemand. Ik wilde gewoon een ander leven ervaren, een andere werkcultuur en meer mogelijkheden."
Kroatië noemt hij een prachtig land, maar werken in de horeca is er volgens hem zwaar. Lange uren maken het moeilijk om een sociaal leven op te bouwen naast je werk. Nederland bood perspectief.
De eerste maanden waren niet eenvoudig. Hij arriveerde midden in de winter. "Korte dagen, veel wind, regen. Rotterdam kan best rauw aanvoelen als je net aankomt." Maar de horeca deed waarvoor de horeca zo vaak zorgt: verbinding creëren.
Een stad die deuren opent
Zijn eerste baan was bij Spikizi in Rotterdam. Daar wachtte direct een bijzondere verrassing. "Mijn eerste manager bleek Kroatisch te zijn. Dat wist ik helemaal niet. Ik loop de bar binnen en ineens begint ze Kroatisch tegen me te praten. Dat was echt een bizar moment."
Via Spikizi belandde hij bij La Soiree, waar hij doorgroeide naar een managementfunctie. Daar maakte hij voor het eerst kennis met World Class, de internationale bartendingcompetitie. De bar werd geleid door oud-winnaars, waardoor de competitie ineens tastbaar werd. "Toen zag ik hoeveel erkenning World Class internationaal krijgt. Ik dacht meteen: ooit wil ik hieraan meedoen."
Toch noemt hij niet één mentor die zijn carrière heeft gevormd. Juist de Rotterdamse bartendinggemeenschap als geheel maakte volgens hem het verschil. "Toen ik hier kwam kende ik niemand. Maar zodra ik bars bezocht, masterclasses volgde en vragen stelde, voelde ik me welkom. Mensen stonden altijd klaar om te helpen."
Die steun werd misschien wel het duidelijkst tijdens zijn voorbereiding op World Class. Nadat hij zijn vaste baan had verlaten, had hij geen eigen bar meer om te trainen. Verschillende Rotterdamse zaken boden spontaan hun hulp aan. "Ik kon ingrediënten lenen, ruimtes gebruiken om te oefenen. Mensen zeiden gewoon: wat je nodig hebt, laat het weten. Alleen al weten dat die steun er is, geeft enorm veel vertrouwen."
World Class draait om veel meer dan cocktails
Wie denkt dat World Class uitsluitend draait om de lekkerste cocktail, onderschat de competitie. "Op dit niveau ga je ervan uit dat iedereen een goede cocktail kan maken." De jury kijkt minstens zo kritisch naar presentatie, productkennis, storytelling, techniek en gastvrijheid. Deelnemers moeten niet alleen begrijpen hoe een drankje smaakt, maar ook waarom ingrediënten werken, waar ze vandaan komen en hoe je dat verhaal overtuigend vertelt.
Voor Miloslavić begint voorbereiding daarom niet achter de bar, maar met onderzoek. "Verdiep je in de ingrediënten. Begrijp waar een spirit vandaan komt. Oefen je presentatie. Neem jezelf op terwijl je vertelt. Het voelt ongemakkelijk, maar het helpt enorm."
Tijdens zijn voorbereiding twijfelde hij zelfs of hij überhaupt moest deelnemen. Privé speelde er veel en hij begon relatief laat met trainen. Uiteindelijk waren het vrienden die hem over de streep trokken. "Ze bleven maar zeggen: je moet dit gewoon doen. Ook als je niet wint. Daar ben ik ze ontzettend dankbaar voor."
Simpel is beter
Waar veel moderne cocktails steeds complexer worden, zoekt Miloslavić juist vaak de eenvoud op. "Je hebt geen twaalf ingrediënten nodig." Zijn inspiratie haalt hij uit de Mediterrane keuken, waar een klein aantal ingrediënten samen iets groots kan creëren. "Italiaanse gerechten hebben vaak maar een paar componenten, maar die zijn perfect uitgevoerd. Zo kijk ik ook naar cocktails."
Dat betekent niet dat eenvoud altijd letterlijk eenvoudig is. Voor een van zijn World Class-cocktails gebruikte hij een huisgemaakte likeur waarin uiteindelijk zeventien ingrediënten waren verwerkt. Maar die complexiteit zat verborgen in één zorgvuldig opgebouwd onderdeel.
Volgens hem ontstaat creativiteit bovendien niet achter een laptop of uitsluitend via sociale media."Ga naar andere bars. Praat met mensen. Lees boeken. Kijk hoe chefs werken. Wees nieuwsgierig."
De belangrijkste eigenschap? Empathie
Vraag je Miloslavić wat een goede bartender onderscheidt van een uitstekende bartender, dan noemt hij geen techniek of snelheid. "Empathie."
Volgens hem kun je iedereen leren shaken, roeren of spirits laten herkennen. "Maar empathie leer je niet zomaar." Een bartender moet volgens hem de ruimte kunnen aanvoelen, gasten begrijpen en weten wanneer iemand behoefte heeft aan een gesprek of juist met rust gelaten wil worden.
"Je kunt in de beste cocktailbar ter wereld fantastische drankjes drinken. Maar als niemand je aankijkt, ga je toch met een leeg gevoel naar huis." Daarom besteedt hij net zoveel aandacht aan een eenvoudige kop gemberthee als aan een signature cocktail." Maak ook die gemberthee mooi. Praat met je gast. Dan komen mensen terug."
Op weg naar Schotland
In oktober vertegenwoordigt Miloslavić Nederland tijdens de World Class Global Finals in Schotland. De briefing voor de opdrachten ontvangt hij al over twee weken. Voor nu kiest hij bewust voor rust.
Na een intensieve periode en de emotionele ontlading van zijn overwinning brengt hij tijd door in Kroatië. "Ik wil even uit de bartendingwereld stappen. Tijd doorbrengen met vrienden die hier helemaal niets om geven." Want juist afstand nemen maakt ruimte voor nieuwe ideeën.
"Ik weet dat er straks weer een heel intens traject aankomt. Dan wil ik fris beginnen." Zijn belangrijkste advies aan jonge bartenders is dan ook verrassend eenvoudig. "Doe mee aan wedstrijden. Iedereen heeft podiumvrees. Iedereen is zenuwachtig. Maar juist daardoor leer je ontzettend veel over jezelf."
Misschien vat die uitspraak zijn hele reis wel samen. Niet winnen stond centraal, maar steeds opnieuw nieuwsgierig genoeg zijn om de volgende stap te zetten. Van een lokaal café in Kroatië, via Rotterdam, naar het grootste bartendingpodium ter wereld.
