Je weet niks, je verwacht alles, maar tast compleet in het duister. De eerste editie van De Geheime Keuken van Luciënne van Assendelft had het thema 'tafelmanieren' en gisteravond was de laatste avond. Eindelijk mogen wij er dan over berichten, niet eerder - dan was de magie van dit eetfestijn verloren gegaan.
Luciënne is beeldend kunstenaar en een uitstekend kok. Eerder interviewde De Buik haar in de aanloop naar de eerste editie van De Geheime Keuken, waarin ze tot onze frustratie niets prijsgaf. Inmiddels heeft er een wervelwind aan aanmeldingen plaatsgevonden en is de storm gaan liggen. Ze kan terugkijken op een succesvol initiatief dat wat ons betreft een blijvertje is.
Bij Luciënne (in de keuken is haar artiestennaam Lucy’s Love Food) schuif je niet met z’n tweeën aan voor een romantisch diner bij kaarslicht. Als beeldend kunstenaar drukt ze haar stempel op deze avond. Ik ging er samen met mijn vriend naartoe, we zijn namelijk tien jaar bij elkaar en dat moest worden gevierd. De avond werd als volgt aangekondigd: de locatie hoor je pas een dag van tevoren; stel je daar alles bij voor; de keuken staat centraal; Lucy’s Love Food gaat jullie verwennen; het thema is tafelmanieren en daar moet je het maar mee doen.
De locatie was een oud schoolgebouw
Een dag van tevoren ontvang ik een sms: ‘Drievriendenstraat, de conciërge wacht je op.’
De locatie blijkt een oud schoolgebouw te zijn, op de bovenste verdiepingen houden kunstenaars atelier. De zelfbenoemde conciërge, Ruud Tompot, vertelt ons in de hal van het gebouw dat we vanavond niet naast bekenden zullen zitten; er mag worden gelopen; de telefoons moeten we inleveren; en vragen staat vrij. De vorige groep vroeg bijvoorbeeld heel veel, dat kunnen wij ook doen als we dat zouden willen.
Iedereen staart de conciërge ietwat schaapachtig aan. Vragen… wat moet je vragen dan, de onzekerheid is zo groot dat we niet weten waar we moeten beginnen. Bovendien, we zien wel hoe het loopt, er zal wel over zijn nagedacht toch? Op mijn gemak ben ik niet. Ik voel dat mijn vriend naar mijn hand graait. Hij kijkt me bijna bang aan: ‘Ik wil wel naast jou zitten hoor.’
We lopen door de keuken naar binnen, wat een warmte, wat een gezelligheid en wat een contrast met die koude gang. Het valt me op dat alles wat ik in de pannen zie liggen nagenoeg klaar is, maar het is zo veel, minstens drie gangen, hoe kan dat nou?
Geen bord, geen bestek
De ruimte die we betreden hangt vol met Luciënnes kunst, in het midden staat een grote vierkante tafel waarop een latex tafelkleed ligt, twee viltstiften zijn ingedekt als een vork en mes, verder is er niks. Geen bord, geen bestek. Luciënne komt met haar charmante lach binnen en scheurt met ferme rukken stukken meringue aan flarden die ze vervolgens in het midden van de tafel gooit.
Ze vertelt over onze tafelmanieren. Waarom hebben mensen die, waarom hebben we die aangeleerd en waar dienen ze voor? Ondertussen schraapt ze met haar handen klodders slagroom uit een bak, die bovenop de meringue belanden. Hierna volgen er stamppotten, op elke hoek van de tafel een andere. Gestaag vult de tafel zich en de gasten kijken met hongerige blik toe. Het ruikt lekker, elk stamppotje heeft een mooie kleur en tot overmaat van ramp worden er sappige eendenborsten en krokante stukken chorizo overheen gedrapeerd. Maar nog steeds geen bestek.
Het lijkt wel een sociaal experiment, hoe pakken we dit aan? We bewegen in groepsformatie, zodra iemand de eerste stap neemt en met zijn handen gaat eten, doet de rest mee. De hele avond is opgebouwd met als doel te ontregelen. Uiteindelijk zitten ook oude dametjes met hun handen in de puree. Tot Luciënne met lepels aan komt lopen, iemand heeft erom gevraagd. Ik voel me verraden.
Ook de bedrijfstop moet graaien
Dit soort vreemde avonden verzorgt Luciënne ook voor grote bedrijven en hun directies. Met acht gasten serveert ze zeven worsten, en dan kijken hoe de structuren van zo’n directie in elkaar zitten. Wie trekt zich terug, wie eet de kruimels op? Of ze maakt met de producten van het bedrijf iets waar het management zelf nog nooit aan heeft gedacht. Bijvoorbeeld gevacuümeerde zakjes met maaltijden aan een waslijn. Het gaat er om mensen te inspireren en ze te stimuleren om buiten hun eigen kaders te denken.
De wijn vloeit de hele avond rijkelijk en de taferelen zijn middeleeuws, iedereen lijkt zijn grenzen te hebben verlegd. We zijn met onze neus op de feiten gedrukt: we zijn kuddedieren en voegen ons naar wat ons sociaal wenselijk lijkt. Dat schept een band.
De volgende editie van De Geheime Keuken meemaken? Volg het initiatief op Facebook. Dan staat je weer iets heel anders te wachten, dus kom vooral onvoorbereid.
Foto boven: Het bacchanaal. (Foto Luciënne van Assendelft)